Gdańsk

Wiosna i wczesna jesień są łagodne i sprzyjają spacerom po starym mieście bez tłumów. Lato przynosi najcieplejszą, najbardziej słoneczną pogodę i najbardziej zatłoczone plaże, z kolei zima jest mroźna i szara, ale oferuje jarmark bożonarodzeniowy na głównej ulicy.

Zaplanuj pobyt z uwzględnieniem Jarmarku św. Dominika (Jarmark Świętego Dominika), ogromnego jarmarku handlowego na świeżym powietrzu i festiwalu ulicznego, który wypełnia stare miasto przez trzy tygodnie od końca lipca do sierpnia. Odbywa się niemal co roku od XIII wieku i zamienia całe centrum w stragany, koncerty oraz strefy z jedzeniem ulicznym.

Ulica Długa to reprezentacyjna, główna ulica Starego Miasta, wzdłuż której stoją wysokie, wąskie kamienice kupieckie zwieńczone ozdobnymi szczytami. Biegnie od Złotej Bramy do Zielonej Bramy i jest najlepszym miejscem, by przekonać się, jak wielkie bogactwo przyniósł miastu handel w epoce hanzeatyckiej.

W połowie jej długości Fontanna Neptuna wyznacza Długi Targ – reprezentacyjne serce Starego Miasta i popularne miejsce spotkań.

Bazylika Mariacka to jeden z największych ceglanych kościołów na świecie. Warto wejść na jej wieżę, by podziwiać widok na czerwone dachy Starego Miasta.

Tuż nad brzegiem wody wznosi się Żuraw – imponujący, drewniany dźwig portowy wzniesiony w XV wieku, służący niegdyś do stawiania masztów i przeładunku ciężkich towarów. Obecnie mieści się w nim oddział Narodowego Muzeum Morskiego.

Europejskie Centrum Solidarności to ważne muzeum powstałe w miejscu narodzin ruchu związkowego „Solidarność”, opowiadające o tym, jak przyczynił się on do upadku komunizmu w Europie Wschodniej. Warto przeznaczyć na nie co najmniej dwie godziny.

Muzeum II Wojny Światowej to jedno z największych muzeów historycznych w Europie, z poruszającą, podziemną wystawą ukazującą wojnę z każdej perspektywy, nie tylko polskiej.

Na spokojniejszą wizytę doskonały będzie Dwór Artusa – odrestaurowana siedziba gildii kupieckich przy Długim Targu, będąca niegdyś centrum życia towarzyskiego miejskiej elity handlowej.

Kilka rzeczy tutaj warto nie tylko zobaczyć, ale i przeżyć.

• Wybierz się w rejs po Motławie — małe łodzie turystyczne i replika galeonu odpływają z nabrzeża w pobliżu Żurawia na krótkie rejsy na Westerplatte; to relaksujący sposób, by zobaczyć port i stocznie od strony wody.
• Przejrzyj stoiska z bursztynem na ulicy Mariackiej — Gdańsk od wieków jest centrum handlu bałtyckim bursztynem, a wzdłuż tej ulicy ciągną się małe warsztaty i sklepy jubilerskie oferujące te wyroby.
• Dołącz do tłumów na Jarmarku św. Dominika — jeśli odwiedzasz miasto na przełomie lipca i sierpnia, ten plenerowy jarmark na trzy tygodnie wypełnia stare miasto kramami, street foodem i koncertami.
• Obejrzyj zachód słońca z plaży w Brzeźnie — krótka przejażdżka tramwajem z centrum dzieli Cię od tego piaszczystego brzegu i molo, gdzie latem mieszkańcy przychodzą odpocząć po pracy.

W zasięgu ręki z Gdańska znajduje się kilka wartych uwagi miejsc na wycieczkę – od gotyckiego zamku po jeziora i wydmy.

• Zamek w Malborku — ok. 40 min pociągiem. Największy zamek z cegły na świecie i obiekt z listy światowego dziedzictwa UNESCO, wzniesiony przez Krzyżaków. Bez wątpienia absolutny numer jeden na jednodniową wycieczkę z Gdańska.
• Kaszuby — ok. 1 godz. samochodem. Pagórkowaty region jezior i wsi położony na zachód od miasta, idealny na spokojniejszy dzień spędzony na spacerach lub wycieczkach rowerowych między małymi miejscowościami.
• Mierzeja Helska — ok. 2 godz. pociągiem lub letnim promem z nabrzeża. Wąski, zalesiony piaszczysty cypel z nadmorskimi kurortami i fokarium na samym krańcu, w mieście Hel.
• Słowiński Park Narodowy — ok. 1,5 godz. samochodem lub ok. 2,5 godz. pociągiem do bazy wypadowej w Łebie. Miejsce, gdzie znajdują się największe w Europie ruchome wydmy, z których niektóre osiągają ponad 30 metrów wysokości; dłuższa wyprawa, którą najlepiej połączyć z noclegiem w Łebie.

Gdańsk jest największym z trzech sąsiadujących ze sobą miast nad Zatoką Gdańską, zwanych wspólnie Trójmiastem, które łączy linia szybkiej kolei miejskiej.

• Sopot — elegancki kurort nadmorski z najdłuższym drewnianym molo w Europie i tętniącą życiem ulicą klubową, oddalony o około 20 minut jazdy pociągiem na północ.
• Gdynia — młodsze miasto portowe znane ze swojej modernistycznej architektury międzywojennej i muzealnych okrętów wojennych, położone kolejne 15 minut na północ.

Dalej na zachód od miasta rozciągają się Kaszuby — region jezior i łagodnych wzgórz, a Słowiński Park Narodowy chroni największe w Europie ruchome wydmy wzdłuż wybrzeża.

• Samolotem: Port Lotniczy Gdańsk im. Lecha Wałęsy (GDN) to główny punkt przylotowy, położony około 12 km od starego miasta. Pociąg regionalny kursuje mniej więcej co 30 minut do stacji Gdańsk Wrzeszcz, gdzie można przesiąść się w pociąg miejski na ostatni, 10-minutowy odcinek do stacji Gdańsk Główny; cała podróż trwa około 35–45 minut. Przejazd taksówką do centrum zajmuje około 20 minut.
• Pociągiem: Gdańsk Główny to główny dworzec, znajdujący się w pobliżu starego miasta. Szybkie pociągi dalekobieżne zapewniają połączenia z Warszawą (około 2,5–3 godziny) i innymi większymi polskimi miastami, a także nocne połączenia do kilku miejsc docelowych. Bilety można zarezerwować na stronie narodowego przewoźnika: PKP Intercity.
• Autobusem: Autobusy dalekobieżne przyjeżdżają na dworzec autobusowy obok stacji Gdańsk Główny, oferując połączenia z całą Polską oraz z innymi miastami europejskimi.

• Transport publiczny: Tramwaje i autobusy dobrze pokrywają miasto, a pociągi podmiejskie SKM łączą Gdańsk z Sopotem i Gdynią co kilka minut. Przy wsiadaniu wystarczy przyłożyć zbliżeniową kartę płatniczą lub telefon bezpośrednio do czytnika — nie trzeba kupować biletu z wyprzedzeniem. Rozkłady jazdy i planowanie tras: ZTM Gdańsk.
• Taksówki / aplikacje przewozowe: W mieście działają Uber, Bolt i FreeNow, które zazwyczaj są tańsze niż łapanie taksówki na ulicy.
• Pieszo / na rowerze: Stare Miasto i nabrzeże są zwarte i łatwe do zwiedzania pieszo. Ogólnomiejski system wypożyczalni rowerów oraz płaski teren sprawiają, że jazda na rowerze to również świetna opcja, szczególnie wzdłuż nadrzecznych ścieżek.

• Czy warto wypożyczyć samochód?: Nie na samo miasto – stare miasto jest zwarte i idealne do zwiedzania pieszo, a liczba miejsc parkingowych jest ograniczona. Samochód przydaje się tylko wtedy, gdy chcesz we własnym tempie odkrywać Kaszuby lub wybrzeże poza Trójmiastem.
• Parking: Płatne strefy parkowania obejmują większość centrum; opłaty można wnosić za pośrednictwem aplikacji (SkyCash i kilka innych) lub w pobliskim parkomacie. Kilka parkingów strzeżonych oraz parkingi park-and-ride w pobliżu linii SKM stanowią tańszą alternatywę dla parkowania na ulicy.
• Ograniczenia: Niewielka strefa dla pieszych obejmuje serce Długiego Targu i ulicy Długiej; wjazd jest dozwolony wyłącznie dla dostawców i mieszkańców.

Jako miasto portowe, Gdańsk w swojej kuchni stawia w dużej mierze na ryby: wędzona makrela, śledź i świeże bałtyckie połowy pojawiają się w menu na terenie całego Starego Miasta. Wypatruj goldwassera, lokalnego likieru ziołowego z płatkami prawdziwego złota, który powstał w tym mieście wieki temu i nadal jest sprzedawany jako pamiątka.

Na szybki i tani posiłek wybierz się do Hali Targowej, zadaszonej hali targowej ze stoiskami gastronomicznymi, w których kupisz wszystko – od pierogów po świeże warzywa i owoce. Ulice wokół Długiego Targu są pełne restauracji i kawiarni idealnych na posiłek przy stoliku.

Gdańsk jest pod każdym względem bezpiecznym miastem dla podróżnych. Przestępstwa z użyciem przemocy wobec turystów zdarzają się rzadko; główne zagrożenia to zwykłe kradzieże kieszonkowe w zatłoczonych miejscach, takich jak Długi Targ i okolice dworca głównego, a także zawyżone ceny drinków w kilku nastawionych na turystów barach na Starym Mieście.

Przez większość swojej historii Gdańsk bogacił się jako port handlowy. W XIV wieku wstąpił do Hanzy i stał się jednym z jej najzamożniejszych członków, eksportując przez Bałtyk polskie zboże i drewno. Z tego bogactwa powstały kamienice kupieckie, które wciąż stoją wzdłuż ulicy Długiej, a także potężny dźwig – Żuraw, największy zachowany średniowieczny dźwig portowy w Europie.

Losy miasta gwałtownie odmieniły się w XX wieku. O świcie 1 września 1939 roku niemiecki pancernik otworzył ogień do niewielkiego polskiego garnizonu na Westerplatte, co zapoczątkowało pierwszą bitwę II wojny światowej. Mimo przytłaczającej przewagi wroga garnizon odpierał ataki przez tydzień, zanim skapitulował. Znaczna część historycznego centrum, odbudowana po wojnie cegła po cegle na podstawie dawnych obrazów i fotografii, jest pomnikiem zarówno tamtej odbudowy, jak i swoich średniowiecznych korzeni.

Cztery dekady później Gdańsk ponownie wpłynął na bieg historii. W sierpniu 1980 roku stoczniowcy pod przewodnictwem elektryka Lecha Wałęsy rozpoczęli strajk, a zgoda władz na ich postulaty doprowadziła do powstania Solidarności – pierwszego niezależnego związku zawodowego w bloku sowieckim. Ruch ten przerodził się w masową kampanię, która w ciągu dekady przyczyniła się do upadku rządów komunistycznych w całej Europie Wschodniej. Europejskie Centrum Solidarności, wzniesione wokół historycznej bramy stoczni, szczegółowo opowiada tę historię.

Najważniejsze informacje praktyczne o Polsce w pigułce: